Nederlandse Omroep Stichting

NOS winkelt citaten bij anonieme ‘informant’: “Turken richten slachting aan in Afrin”

Publicatiedatum: 23 januari 2018

Toelichting

Hieronder volgt het resultaat van een kritisch onderzoek naar de zorgvuldigheid van een journalistiek bericht. Berichten dienen (politiek) neutraal geschreven te zijn en gepresenteerde feitelijkheden dienen objectief, nauwkeurig en betrouwbaar te zijn om de toets der kritiek te doorstaan.

Oordeel: onzorgvuldig (10 / 5)

mogelijk politiek gemotiveerd

Conclusie

inzake het artikel “Burgers in Afrin over Turkse bombardementen: niemand kijkt naar ons om”

In het artikel wordt een niet nader omschreven persoon geciteerd en geparafrasserd die informatie zou hebben over Turkse bombardementen op burgers. Ondanks dat de auteur deze informant ruimhartig citeert, is de auteur zich ervan bewust dat het onduidelijk is of de informatie klopt en valide is (gebruik van woorden ‘zou’ en ‘zouden’). Het is overigens problematisch dat de auteur weinig informatie geeft over de achtergrond van de informant; werkt hij/zij bij een NGO of elders in het veld? Dit wordt niet duidelijk uit het artikel; de lezer moet het doen met enkel zijn/haar naam. Dit gegeven is des te meer problematisch omdat belastende informatie over de Turkse strijdkrachten wordt verspreid. In het artikel wordt verder gewezen op de Turkse stelling dat de YPG samen zou werken met de PKK, terwijl in feite de stellingname wordt gedeeld door de derde actor in dit conflict, namelijk de Verenigde Staten. De auteur noemt dit laatste bewust niet, waardoor het evenwicht in het verslag zoek raakt.

BEOORDELING

Groen: opmerking of voorgestelde rectificatie

Rood: lijdend voorwerp van opmerking of voorgestelde rectificatie

Burgers in Afrin over Turkse bombardementen: niemand kijkt naar ons om

opmerking: de kop suggereert slachtofferschap, een veelvoorkomend gezichtspunt als het gaat om ‘Koerden’ in Syrië; dit werkt sympathie in de hand, terwijl de belangen (en zorgen) van Turkije die tot de operatie hebben geleid, buiten het frame worden gelaten.

Op de vierde dag van de Turkse bombardementen op Afrin, sturen inwoners bezorgde berichten de wereld in. Afrin is een Koerdische enclave met zo’n 320.000 mensen in het noordoosten van Syrië, aan de zuidgrens met Turkije.

Een van de inwoners van Afrin met wie de NOS contact heeft, is Jovin: “De situatie in de regio is verschrikkelijk. De Turken bombarderen de stad, dorpen langs de grens en een vluchtelingenkamp, waarbij burgers het doelwit zijn.” opmerking: wat is de waarde van deze informatie anders dan op basis van één selectieve steekproef onder (vermeendelijk) de inwoners van Afrin ronduit te propageren dat de Turkse strijdkrachten moedwillig (Syrisch-Koerdische) burgers doden?

Volgens Jovin zijn de burgers van Afrin erg strijdvaardig. Ze proberen hun stad en de dorpen eromheen te verdedigen, samen met de Koerdische militie YPG. opmerking: het is zeer de vraag of de geïnterviewde daadwerkelijk het woord ‘strijdvaardig’ heeft gebruikt, aangezien burgers geen strijdende partij zijn in dit conflict; bovendien stelt de auteur dat burgers en de YPG één front vormen tegen de Turkse strijdkrachten, wat een ongeldige generalisatie is, aangezien deze bewering ongefundeerd (geen onderbouwing) is (nogmaals: wat maakt dat burgers een strijdende partij zijn in dit conflict?)  

Operatie Olijftak

Afgelopen zaterdag begon Turkije, samen met fracties van het Vrije Syrische leger, Operatie Olijftak. Turkse vliegtuigen bombardeerden onder meer Afrin. De Syrische stad is in handen van de YPG, een Koerdische militie in Noord-Syrië. De YPG is de belangrijkste partner van de VS in de strijd tegen IS in het noordoosten van Syrië.

Turkije zegt dat de YPG vanuit Afrin aanvallen uitvoert op het land en dat de Koerdische militie banden heeft met de PKK, de Koerdische Arbeiderspartij in Turkije. opmerking: niet alleen Turkije zegt dat de YPG banden heeft met de PKK (overigens is het woord ‘banden’ een eufemisme; de twee organisaties overlappen in feite), maar ook de Verenigde Staten – de belangrijkste partner van de YPG – verklaren dit (o.a. bij monde van de Amerikaanse minister van Defensie en Ashton Carter en Raymond Thomas, een dienstdoende Amerikaanse generaal; het feit dat de auteur dit Amerikaanse perspectief niet vermeldt, is betekenisvol.

Vluchtelingen

De VN meldt dat er door de bombardementen van het Turkse leger zo’n 5000 mensen op de vlucht zijn geslagen. In Afrin zijn bovendien veel vluchtelingen uit andere delen van Syrië, zoals de noordwestelijke regio Idlib, waar het Syrische leger bezig is aan een opmars. Ze proberen te schuilen bij familie of zijn ondergebracht in een vluchtelingenkamp.

Volgens Jovin heeft het Turkse leger eergisteren een bombardement uitgevoerd op een vluchtelingenkamp.(opmerking: Jovin blijft geparafraseerd worden) “Turkse gevechtsvliegtuigen hebben daar een slachting aangericht (sinds wanneer ‘slachten’ de Turkse strijdkrachten vluchtelingen? en zijn er betrouwbare bronnen die een vermeend bombardement op een vluchtelingenkamp bevestigen? informatie over de locatie of ligging van het vluchtelingenkamp ontbreekt en deze bewering lijkt volledig te zijn gebaseerd op de verklaring van dit ene individu). Tien burgers zijn omgekomen. Zeven van hen komen uit een gezin. De meeste slachtoffers zijn kinderen. Deze familie ontvluchtte de regio Idlib. De vader leeft nog. Hij wordt behandeld in een ziekenhuis.” Dit bericht wordt bevestigd door een arts in het ziekenhuis van Afrin. (opmerking: de bewering dat een gezin, waarvan de meeste zelfs kinderen zouden zijn, is omgekomen, verplicht de auteur om geverifieerde informatie aan te bieden; bevestiging van ‘een arts’ in ‘het ziekenhuis’ is niet voldoende; op welk ziekenhuis in Afrin doelt de auteur? heeft de arts een naam, heeft de auteur meer ondersteunende informatie?)

Gisteren hebben Turkse vliegtuigen, volgens Jovin, ook bombardementen uitgevoerd op het dorp Rajo, in de omgeving van Afrin. Acht burgers zouden daarbij gewond zijn geraakt. (opmerking: idem; wie is deze ‘Jovin’? waarom hult de auteur deze persoon in nevelen? wat is de achtergrond? hoe is de redactie met hem/haar in contact gekomen?)

Tempel

Ook zouden de bommenwerpers gebieden aan de oostelijke kant van Afrin hebben aangevallen. Een van de doelwitten zou de archeologische opgraving Ain Dara zijn geweest. Op deze locatie zijn nog de restanten van een tempel die zo’n duizend jaar voor onze (opmerking: ‘onze’?) jaartelling is gebouwd. (opmerking: de auteur lijkt zich hier bewust te zijn van het ongeverifieerde karakter van de van ‘Jovin’ ontvangen informatie en gebruikt op passende wijze de woorden ‘zouden’ en ‘zou’)

Jovin heeft er weinig vertrouwen in dat de Amerikanen hen openlijk te hulp schieten. (opmerking: wat maakt de opinie van Jovin relevant? zolang de achtergrond van Jovin niet wordt verhelderd en de aard van het contact met hem/haar wordt verduidelijkt, is het twijfelachtig wat het belang is van het persoonlijke vertrouwen van Jovin in de Amerikanen; overigens is het gebruik van het woord ‘hen’ niet passend, aangezien onduidelijk is of en voor wie Jovin representatief is) Zijn hoop is dat de VS de Koerdische strijders in ieder geval in het geheim steunt en probeert zoveel mogelijk burgers te beschermen.

Uit het ziekenhuis van Afrin komt een kreet om hulp van dokter Issa (opmerking: is dit de eerder in het artikel genoemde dokter?): “De situatie is ernstig. De Turkse vliegtuigen raken mannen, vrouwen en kinderen. Gisteren hebben ze groot deel van de heuvels gebombardeerd. Daarbij zijn 15 doden gevallen. De meeste slachtoffers zijn kinderen. Ze waren gevlucht uit Aleppo en nu zijn ze hier omgekomen bij een bombardement.” (opmerking: deze informatie lijkt verdacht veel op de informatie in de 7e alinea; is dit een herhaling?)

Dokter Issa vreest dat de wereld Afrin in de steek laat: “De meeste landen en de VN, niemand kijkt naar ons om. Niemand geeft om de mensen, de kinderen.”

“We vechten met simpele wapens. Zij bestoken ons met zware wapens en met bombardementen. Waarom doet Turkije dat met mensen die strijden tegen IS en Jabhat al-Nusra?” (opmerking: de afsluiting hier is welbewust om een boodschap (frame) over te brengen; oftewel Turkije zou de vijand van de vijand – die een vriend van het Westen zou zijn – bestrijden; de auteur probeert de lezer ervan te overtuigen dat een terroristische organisatie in andere delen van de wereld die Westerse belangen verdedigt, de facto een bondgenoot is die meer hulp en sympathie verdient)

Gerelateerde artikelen

Geef een reactie